Afdeling 3 - Overeenkomsten op afstand met betrekking tot financiële diensten

Deze afdeling is van toepassing op overeenkomsten op afstand met betrekking tot financiële diensten.

Indien overeenkomsten met betrekking tot financiële diensten een initiële overeenkomst over diensten omvatten, gevolgd door een reeks opeenvolgende verrichtingen of een reeks in de tijd gespreide, afzonderlijke verrichtingen, van dezelfde aard, zijn deze afdeling en de artikelen VI.44/3 en VI.61/2 alleen van toepassing op de initiële overeenkomst.

Ingeval er geen initiële overeenkomst over diensten is gesloten, maar wel sprake is van opeenvolgende verrichtingen of een reeks afzonderlijke verrichtingen, van dezelfde aard en in de tijd gespreid met betrekking tot dezelfde contractspartijen, zijn de artikelen VI.55, VI.56, VI.57 en VI.60 uitsluitend van toepassing op de eerste verrichting.

Wanneer er evenwel gedurende meer dan één jaar geen verrichting van dezelfde aard wordt uitgevoerd, wordt de volgende verrichting geacht de eerste van een nieuwe reeks verrichtingen te zijn en zijn de artikelen VI.55, VI.56, VI.57 en VI.60 van toepassing.

§ 1.Te gelegener tijd voordat de consument door een overeenkomst op afstand dan wel een daarmee overeenstemmend aanbod is gebonden, verstrekt de onderneming de consument, op een duidelijke en voor hem begrijpelijke wijze, de volgende informatie:

a)de identiteit en de hoofdactiviteit van de onderneming en, in voorkomend geval, de identiteit en de hoofdactiviteit van de onderneming namens wie deze optreedt;

b)het geografisch adres waar de onderneming is gevestigd alsook het telefoonnummer en het e-mailadres van de onderneming, of de gegevens van andere communicatiewijzen die door de onderneming worden aangeboden en, in voorkomend geval, die van de onderneming namens wie hij optreedt. Al die door de onderneming aangeboden communicatiewijzen zorgen ervoor dat de consument snel contact met de onderneming kan opnemen en efficiënt met de onderneming kan communiceren en stellen de consument in staat de schriftelijke correspondentie met de onderneming op een duurzame gegevensdrager te bewaren;

c)de relevante contactgegevens die de consument in staat stellen eventuele klachten te richten aan de onderneming en, in voorkomend geval, aan de onderneming namens wie deze optreedt;

d)indien de onderneming ingeschreven staat in een handels- of soortgelijk openbaar register, het register waar de onderneming staat ingeschreven en het inschrijvingsnummer of een soortgelijke wijze van identificatie in dat register;

e)indien de activiteiten van de onderneming onderworpen zijn aan een vergunningsplicht, de naam, het adres, de website en alle andere contactgegevens van de bevoegde toezichthoudende autoriteit;

f)een beschrijving van de belangrijkste kenmerken van de financiële dienst;

g)de totale prijs die de consument aan de onderneming moet betalen voor de financiële dienst, met inbegrip van alle daarmee samenhangende vergoedingen, kosten en uitgaven, alsmede alle via de onderneming te betalen belastingen, of, indien de exacte prijs niet kan worden aangegeven, de grondslag voor de berekening van de prijs, zodat de consument de prijs kan verifiëren;

h)in voorkomend geval, informatie over de gevolgen van betalingsachterstand of wanbetaling;

i)in voorkomend geval, de informatie dat de prijs is gepersonaliseerd op basis van geautomatiseerde besluitvorming, met nuttige informatie over de onderliggende logica, alsmede het belang en de verwachte gevolgen van die verwerking voor de consument, overeenkomstig de vereisten van de artikelen 13, lid 2, punt f), en 14, lid 2, punt g), van de Verordening (EU) 2016/679 van het Europees Parlement en de Raad van 27 april 2016 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en betreffende het vrije verkeer van die gegevens en tot intrekking van Richtlijn 95/46/EG (algemene verordening gegevensbescherming);

j)in voorkomend geval, een kennisgeving dat de financiële dienst betrekking heeft op instrumenten die specifieke risico's met zich meebrengen in verband met hun specifieke kenmerken of de uit te voeren verrichtingen, of waarvan de prijs afhankelijk is van schommelingen op de financiële markten waarop de onderneming geen invloed heeft, aangevuld met een kennisgeving dat in het verleden behaalde resultaten geen indicatie vormen voor toekomstige resultaten;

k)het feit dat er andere belastingen en/of kosten kunnen bestaan die niet via de onderneming worden betaald of niet door de onderneming worden opgelegd;

l)iedere beperking van de geldigheidsduur van de met toepassing van deze paragraaf verstrekte informatie;

m)de wijzen van betaling en uitvoering;

n)iedere specifieke extra kost die de consument eventueel voor het gebruik van de middelen voor communicatie op afstand wordt aangerekend;

o)wanneer milieu- of sociale factoren onderdeel uitmaken van de beleggingsstrategie van de financiële dienst, informatie over de door de financiële dienst beoogde milieu- of sociale doelstellingen;

p)informatie over het al dan niet bestaan van een herroepingsrecht, en, waar dat recht bestaat, informatie over de duur van en de voorwaarden voor de uitoefening van dat recht, met inbegrip van informatie over het bedrag dat de consument gehouden kan zijn te betalen alsook de gevolgen van niet-uitoefening van dat recht;

q)de minimumduur van de op afstand te sluiten overeenkomst bij permanente of periodieke verrichting van financiële diensten;

r)informatie betreffende eventuele rechten van de partijen om de overeenkomst vroegtijdig of eenzijdig te beëindigen op grond van de bepalingen van de overeenkomst op afstand, onder meer betreffende de contractuele schadevergoedingen die in dergelijke gevallen verschuldigd zijn;

s)praktische instructies en procedures voor de uitoefening van het herroepingsrecht overeenkomstig artikel VI.58, § 1, met vermelding van onder meer het telefoonnummer en het e-mailadres of nadere gegevens over andere communicatiewijzen van de onderneming die relevant zijn voor de verzending van de herroepingsverklaring en, voor via een online interface gesloten overeenkomsten inzake financiële diensten, informatie over de beschikbaarheid en de plaats van de herroepingsfunctie als bedoeld in artikel VI.61/1;

t)elke contractuele bepaling ter bepaling van het op de overeenkomst op afstand toepasselijke recht en/of van de bevoegde rechtbank;

u)de taal of talen waarin de contractvoorwaarden en de in dit artikel bedoelde voorafgaande informatie worden verstrekt, alsmede de taal of talen waarin de onderneming, met instemming van de consument, toezegt te zullen communiceren gedurende de looptijd van de overeenkomst op afstand;

v)in voorkomend geval, de mogelijkheid om een beroep te doen op een buitengerechtelijke klachten- en beroepsprocedure waaraan de onderneming is onderworpen, en de manier om daar toegang tot te krijgen;

w)de vermelding van het bestaan van garantiefondsen of andere compensatieregelingen die niet onder de wet van 23 november 2023 betreffende het Garantiefonds voor financiële diensten vallen.

§ 2.In geval de in paragraaf 1 bedoelde informatie wordt verstrekt minder dan een dag voordat de overeenkomst op afstand bindend wordt voor de consument, stuurt de onderneming de consument een herinnering over de mogelijkheid om de overeenkomst op afstand te herroepen en over de daartoe te volgen procedure, overeenkomstig artikel VI.58. Die herinnering wordt tussen één en zeven dagen na de sluiting van de overeenkomst op afstand op een duurzame gegevensdrager aan de consument verstrekt.

§ 3.Indien een specifieke wet informatieverplichtingen regelt, maar geen bepalingen inzake informatie over het herroepingsrecht bevat, informeert de onderneming de consument over het al dan niet bestaan van een dergelijk recht overeenkomstig paragraaf 1, p).

§ 4.Indien een andere handeling van de Unie betreffende specifieke financiële diensten bepalingen bevat inzake de informatie die voorafgaand aan de sluiting van de overeenkomst aan de consument moet worden verstrekt, zijn alleen de bepalingen van die handeling van de Unie, ongeacht de mate van detail van die bepalingen, van toepassing op die specifieke financiële diensten, tenzij in die handeling van de Unie anders is bepaald.

§ 1.In geval van communicatie via spraaktelefonie maakt de onderneming uitdrukkelijk haar identiteit en het commerciële oogmerk van haar oproep aan het begin van elk telefoongesprek met de consument kenbaar. Wanneer een telefoongesprek wordt opgenomen of kan worden opgenomen, stelt de onderneming de consument ook daarvan in kennis.

§ 2.Indien de consument daar uitdrukkelijk mee instemt, kan de onderneming zich, in afwijking van artikel VI.55, § 1, bij communicatie via spraaktelefonie beperken tot het verstrekken van de in artikel VI.55, § 1, punten a), f), g), k) en p), bedoelde informatie voordat de consument door de overeenkomst op afstand is gebonden. In dat geval informeert de onderneming de consument over de aard en de beschikbaarheid van de andere in artikel VI.55, § 1, bedoelde informatie. De onderneming verstrekt de andere op grond van artikel VI.55, § 1, vereiste informatie onmiddellijk na de sluiting van de overeenkomst op afstand op een duurzame gegevensdrager.

§ 3.De Koning kan, voor de financiële diensten die Hij aanwijst, bepalen dat wanneer een overeenkomst per telefoon wordt gesloten, de onderneming het aanbod moet bevestigen aan de consument, die alleen gebonden is nadat hij het aanbod heeft getekend of zijn instemming met behulp van een duurzame gegevensdrager heeft gestuurd.

Vooraleer een besluit voor te stellen met toepassing van het eerste lid, raadpleegt de minister de bijzondere raadgevende commissie Verbruik, de Hoge Raad voor de Zelfstandigen en de KMO, en de Autoriteit voor Financiële Diensten en Markten (FSMA) en bepaalt hij de redelijke termijn binnen dewelke het advies moet worden gegeven. Na deze termijn is het advies niet meer vereist.

§ 1.De onderneming verstrekt de consument de in artikel VI.55, § 1, bedoelde informatie en de contractvoorwaarden, op een duurzame gegevensdrager. Deze informatie is gemakkelijk leesbaar.

De in het eerste lid bedoelde informatie wordt op verzoek in een passend en toegankelijk formaat verstrekt aan consumenten met een beperking, met inbegrip van consumenten met een visuele beperking.

§ 2.Met uitzondering van de informatie bedoeld in artikel VI.55, § 1, a), f), g), k) en p), kan de onderneming de informatie in gelaagde vorm weergeven indien zij elektronisch wordt verstrekt.

Wanneer informatie in gelaagde vorm wordt weergegeven, moet de in artikel VI.55, § 1, bedoelde informatie als één enkel document kunnen worden bekeken, opgeslagen en afgedrukt.

In dergelijke gevallen zorgt de onderneming ervoor dat alle in artikel VI.55, § 1, bedoelde precontractuele informatie vóór de sluiting van de overeenkomst op afstand aan de consument wordt aangeboden.

§ 1.De consument beschikt over een termijn van veertien kalenderdagen om de overeenkomst op afstand met betrekking tot een financiële dienst te herroepen. Die termijn wordt verlengd tot dertig kalenderdagen voor overeenkomsten op afstand betreffende individuele pensioenen. Hij kan dit recht uitoefenen zonder sancties en zonder opgave van enige reden.

Voor de uitoefening van dit recht gaat de termijn in:

1°hetzij op de dag waarop de overeenkomst op afstand wordt gesloten;

2°hetzij op de dag waarop de consument de contractvoorwaarden en informatie ontvangt, overeenkomstig artikel VI.57, § 1 of § 2, indien deze dag valt na die bedoeld in de bepaling onder 1°.

Indien de consument de contractuele voorwaarden en de informatie bedoeld in artikel VI.55, § 1, niet heeft ontvangen, verstrijkt de herroepingstermijn in elk geval twaalf maanden en veertien dagen na de sluiting van de overeenkomst op afstand. Deze bepaling is niet van toepassing indien consumenten niet overeenkomstig artikel VI.55, § 1, p), over hun herroepingsrecht zijn geïnformeerd.

§ 2.Het herroepingsrecht is niet van toepassing op:

1°financiële diensten waarvan de prijs afhankelijk is van schommelingen op de financiële markt waarop de onderneming geen invloed heeft, en die zich tijdens de herroepingstermijn kunnen voordoen, zoals diensten in verband met:

a)deviezen;

b)geldmarktinstrumenten;

c)effecten;

d)rechten van deelneming in instellingen voor collectieve belegging;

e)financiële futures, met inbegrip van gelijkwaardige instrumenten die aanleiding geven tot afwikkeling in contanten;

f)rentetermijncontracten;

g)rente- en valutaswaps en swaps betreffende aan aandelen of een aandelenindex gekoppelde cashflows ("equity swaps");

h)opties ter verkrijging of vervreemding van in dit punt bedoelde instrumenten, met inbegrip van gelijkwaardige instrumenten die aanleiding geven tot afwikkeling in contanten. Deze categorie omvat met name valuta- en renteopties;

2°reis- en bagageverzekeringspolissen of soortgelijke kortetermijnverzekeringspolissen met een looptijd van minder dan een maand;

3°overeenkomsten die op uitdrukkelijk verzoek van de consument door beide partijen volledig zijn uitgevoerd voordat de consument van het herroepingsrecht gebruikmaakt.

§ 3.De consument wordt geacht het herroepingsrecht binnen de in paragraaf 1 bedoelde herroepingstermijn te hebben uitgeoefend indien hij de kennisgeving betreffende de uitoefening van het herroepingsrecht vóór het verstrijken van die termijn heeft verstuurd.

§ 4.Indien een nevendienst in verband met de op afstand gesloten overeenkomst inzake financiële diensten wordt verleend door de onderneming of door een derde op basis van een overeenkomst tussen die derde en de onderneming, is de consument niet gebonden door die aanvullende overeenkomst indien hij het herroepingsrecht overeenkomstig dit artikel uitoefent. Indien de consument ervoor kiest de aanvullende overeenkomst te herroepen, worden hem geen kosten aangerekend.

§ 5.Indien een andere handeling van de Unie betreffende specifieke financiële diensten bepalingen bevat inzake het herroepingsrecht, zijn alleen de bepalingen van die handeling van de Unie inzake het herroepingsrecht van toepassing op die specifieke financiële diensten, tenzij in die andere handeling van de Unie anders is bepaald. Indien die andere handeling van de Unie de lidstaten de keuze biedt tussen een herroepingsrecht en een alternatief, zijn alleen de overeenkomstige bepalingen van die handeling van de Unie van toepassing op die specifieke financiële diensten, tenzij in die andere handeling van de Unie anders is bepaald.

§ 6.Dit artikel doet geen afbreuk aan nationale rechtsregels tot vaststelling van een termijn waarbinnen de uitvoering van de overeenkomst geen aanvang kan nemen.

§ 1.Indien de consument gebruikmaakt van het herroepingsrecht bedoeld in artikel VI.58, kan van hem slechts de betaling worden verlangd van de diensten die de onderneming krachtens de overeenkomst op afstand daadwerkelijk heeft geleverd. De consument betaalt die diensten onverwijld.

Het te betalen bedrag mag:

1°niet hoger zijn dan een bedrag evenredig aan de verhouding tussen de reeds geleverde dienst en het geheel van de prestaties waarin de overeenkomst op afstand voorziet;

2°in geen geval zo hoog zijn dat het als een boete kan worden opgevat.

§ 2.De onderneming mag van de consument slechts betaling eisen op grond van paragraaf 1 indien zij kan aantonen dat de consument overeenkomstig artikel VI.55, § 1, p), naar behoren geïnformeerd was over het te betalen bedrag. De onderneming mag evenwel geen betaling verlangen wanneer zij vóór het verstrijken van de herroepingstermijn bedoeld in artikel VI.58, § 1, met de uitvoering van de overeenkomst is begonnen zonder dat de consument daarom heeft verzocht.

§ 3.De onderneming betaalt de consument onverwijld en uiterlijk binnen dertig kalenderdagen na de datum waarop zij de kennisgeving van de herroeping ontvangt, alle bedragen terug die zij krachtens de overeenkomst op afstand van de consument heeft ontvangen, met uitzondering van het in paragraaf 1 bedoelde bedrag.

§ 4.De consument retourneert de onderneming onverwijld, en uiterlijk binnen dertig kalenderdagen na de datum waarop de consument de overeenkomst herroept, alle bedragen die hij van de onderneming heeft ontvangen.

§ 1.De onderneming verstrekt de consument adequate toelichtingen over de voorgestelde overeenkomsten inzake financiële diensten aan de hand waarvan de consument kan beoordelen of de voorgestelde overeenkomst en nevendiensten zijn afgestemd op zijn behoeften en financiële situatie. Dergelijke toelichting wordt vóór de sluiting van de overeenkomst kosteloos aan de consument verstrekt.

De toelichtingen bevatten de volgende elementen:

a)de vereiste precontractuele informatie;

b)de essentiële kenmerken van de voorgestelde overeenkomst, met inbegrip van mogelijke nevendiensten;

c)de specifieke gevolgen die de voorgestelde overeenkomst kan hebben voor de consument, onder meer, in voorkomend geval, bij wanbetaling of betalingsachterstand door de consument.

§ 2.Indien een andere handeling van de Unie betreffende specifieke financiële diensten bepalingen bevat inzake de aan de consumenten te geven adequate toelichtingen, zijn alleen de bepalingen inzake de adequate toelichtingen van die handeling van de Unie van toepassing op die specifieke financiële diensten, tenzij in die handeling van de Unie anders is bepaald.

§ 3.Indien de onderneming gebruikmaakt van online-instrumenten, heeft de consument in de precontractuele fase en, in gerechtvaardigde gevallen nadat de overeenkomst op afstand is gesloten, het recht om een menselijke tussenkomst te verzoeken en te verkrijgen in dezelfde taal als de taal waarin de precontractuele informatie overeenkomstig artikel VI.55, § 1, is verstrekt.

Onverminderd de voorschriften inzake oneerlijke handelspraktijken jegens consumenten bedoeld in titel 4, hoofdstuk 1, en de Verordening (EU) 2016/679 van het Europees Parlement en de Raad van 27 april 2016 betreffende de bescherming van natuurlijke personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens en betreffende het vrije verkeer van die gegevens en tot intrekking van Richtlijn 95/46/EG, ontwerpen, organiseren, of exploiteren ondernemingen hun online interfaces niet op dusdanige wijze dat consumenten die afnemers van hun dienst zijn worden misleid of gemanipuleerd, of dat hun vermogen om vrije en geïnformeerde beslissingen te nemen op een andere wijze wezenlijk wordt verstoord of beperkt.

Dit geldt in het bijzonder voor de volgende praktijken:

a)bepaalde keuzes meer op de voorgrond plaatsen wanneer de consumenten die hun dienst afnemen gevraagd wordt een beslissing te nemen;

b)consumenten die afnemer van de dienst zijn herhaaldelijk vragen een keuze te maken die zij reeds hebben gemaakt, met name door middel van pop-ups die de gebruikerservaring hinderen, of

c)de procedure voor het beëindigen van een dienst moeilijker maken dan de procedure om zich ervoor in te schrijven.